Rijbewijs kwijt: wat doe je nu?

Je tas vergeten in de trein. Een verloren jasje na een avondje uit. Of je hebt gewoon geen idee waar hij ligt. Je rijbewijs kwijt zijn voelt vervelend, maar het is goed te regelen. De vraag is alleen: in welke volgorde, wat kost het en hoe lang duurt het voordat je weer mag rijden?

Het rijbewijs is een van de meest gebruikte identiteitsbewijzen in Nederland. Wegraken gebeurt vaker dan je denkt — gemeentes geven jaarlijks honderdduizenden vervangende rijbewijzen uit. De procedure is duidelijk, maar er zijn een paar stappen waar mensen vaak over struikelen.

Stap 1: weet je zeker dat het echt kwijt is?

Klinkt flauw, maar bel eerst alle plekken waar je geweest bent. Cafés, restaurants, sportclubs, de bus. Een rijbewijs duikt vaker op dan je verwacht — vooral als het uit een tas of jaszak is gevallen. Veel gemeentes hebben ook een Gevonden Voorwerpen-systeem dat soms gekoppeld is aan iLost.

Bij twijfel een dag wachten met de officiële melding kan geen kwaad. Maar zit je in de auto en moet je rijden? Dan is wachten geen optie — zie hieronder.

Stap 2: aangifte of melding doen

Hier gaat het al een beetje misverstand-mistig. Veel mensen denken dat ze altijd naar de politie moeten. Dat hoeft meestal niet meer.

Vermissing (kwijt of zoek)

Is je rijbewijs gewoon kwijt — niet gestolen — dan kun je direct naar de gemeente om een nieuw rijbewijs aan te vragen. Een aangifte bij de politie is niet meer verplicht, sinds enkele jaren geleden de regels zijn versoepeld. Je tekent bij de gemeente een verklaring van vermissing. Dat is genoeg.

Diefstal

Is je rijbewijs gestolen — uit je auto, tas of woning — dan moet je wel aangifte doen bij de politie. Dat doe je via politie.nl of telefonisch via 0900-8844. Vervolgens neem je het proces-verbaalnummer mee naar de gemeente.

Verschil maakt het ook voor de kosten: bij diefstal hoef je in sommige gevallen geen of minder leges te betalen voor het nieuwe rijbewijs, mits de aangifte is gedaan. Vraag dit na bij je gemeente.

Stap 3: nieuw rijbewijs aanvragen bij de gemeente

Plan een afspraak bij het gemeentehuis van je woonplaats. In de meeste gemeentes kan dit online of telefonisch. Wat neem je mee?

• Een geldig identiteitsbewijs (paspoort of identiteitskaart). Heb je dat niet meer? Dan wordt het ingewikkelder — neem dan een geboorteakte mee plus zo veel mogelijk bewijs van wie je bent.
• Eén recente pasfoto die voldoet aan de Nederlandse paspoorteisen. Veel fotografen, drogisten en supermarkten leveren ze.
• Bij diefstal: het proces-verbaalnummer van de politie.
• Een pinpas — leges moet je ter plekke betalen.

De gemeente vraagt je het oude rijbewijs in te leveren. Als je het kwijt bent, vink je aan dat je het niet meer hebt en teken je de verklaring van vermissing. Bewust onjuiste verklaringen kunnen strafbaar zijn — dus geen rijbewijs “kwijt” melden om eronderuit te komen omdat je hem hebt ingeleverd na een snelheidsovertreding.

Wat kost het in 2026?

De kosten voor een nieuw rijbewijs zijn landelijk vastgesteld via de Wegenverkeerswet, maar de gemeente houdt zelf de uiteindelijke leges. In 2026 ligt het tarief rond de 50 tot 55 euro voor een standaardaanvraag. Geen verschil tussen vermissing en regulier verlengen — je betaalt het normale tarief.

Een spoedaanvraag is mogelijk in sommige gemeentes, maar kost een toeslag van zo’n 75 tot 100 euro extra. Of het werkelijk sneller is, hangt af van de gemeente en de RDW. In Amsterdam of Rotterdam vaak wel; in kleinere gemeentes soms minder snel.

Hoe lang duurt het?

De standaard levertijd is ongeveer vijf werkdagen. Je krijgt bericht — meestal een sms of een pasje in de brievenbus — wanneer je het nieuwe rijbewijs kunt ophalen. Ophalen doe je weer aan het loket, en je moet er meestal zelf voor langs (of soms met een gemachtigde). Voor een spoedaanvraag krijg je het rijbewijs vaak binnen twee werkdagen.

Een rijbewijs kwijt raken is irritant, maar het is zelden een crisis — Nederland heeft de procedure inmiddels zo gestroomlijnd dat je binnen een week weer rijdt, mits je niet de fout in gaat met je verklaring.

Mag je rijden zonder rijbewijs?

Korte antwoord: nee. Lang antwoord: nee, ook niet als je weet dat je er een hebt en alleen op een nieuwe wacht. Wie wordt aangehouden zonder rijbewijs, riskeert een boete van rond de 100 euro voor het niet kunnen tonen, plus eventuele extra problemen als je je identiteit niet kunt aantonen.

Wat je wel kunt doen: bij je gemeente vragen naar een tijdelijk rijbewijs of, in zeer uitzonderlijke gevallen, een verklaring dat je een nieuw rijbewijs hebt aangevraagd. Dit wordt zelden uitgegeven en is geen vervanger van het echte document.

Wat als je rijbewijs in het buitenland is gestolen?

Je doet eerst aangifte bij de lokale politie in het land waar het gebeurde — bewaar het rapport, ook al is het in het Italiaans of Spaans. Vervolgens meld je je bij de Nederlandse ambassade of het consulaat voor een vervangend reisdocument. Het rijbewijs zelf kun je pas vervangen als je terug bent in Nederland, bij je eigen gemeente.

Veelgestelde vragen

Vinden ze mijn oude rijbewijs nog terug nadat ik een nieuwe heb aangevraagd?

Niet officieel, want zodra je een verklaring van vermissing tekent, wordt het oude rijbewijs door de RDW ongeldig verklaard. Vind je het later toch terug, dan moet je het inleveren bij de gemeente. Doe je dat niet en gebruik je het, dan rij je technisch zonder geldig rijbewijs.

Is mijn categorie (bijvoorbeeld AM voor brommer) automatisch geldig op het nieuwe rijbewijs?

Ja, alle categorieën die op het oude rijbewijs stonden worden overgenomen op het nieuwe — inclusief geldigheidsdata. Je hoeft niet opnieuw examen te doen. Vergeet niet ook eens te kijken naar rijbewijs verlengen als de geldigheid binnenkort afloopt; dan kun je het in één keer regelen.

Kan iemand anders mijn rijbewijs ophalen?

In de meeste gemeentes alleen met een schriftelijke machtiging plus een kopie van het identiteitsbewijs van de gemachtigde. Vraag van tevoren na bij je gemeente of dit kan, want sommige eisen dat je persoonlijk verschijnt.

Verandert mijn rijbewijsnummer?

Ja, een nieuw rijbewijs krijgt een nieuw documentnummer. Het BSN op je rijbewijs blijft natuurlijk hetzelfde, maar het volgnummer dat op het oude pasje stond, is veranderd. Houd daar rekening mee als je het ergens hebt geregistreerd (zoals bij een uitzendbureau of autoverhuur).

Tot slot

Een rijbewijs kwijt raken is vooral een logistiek probleem, geen drama. Bel je nog even na waar je geweest bent, plan dan een afspraak bij de gemeente, neem je ID en pasfoto mee, en binnen een week of zo rij je weer met een nieuwe pas in je portemonnee. Of hij dit keer beter blijft zitten, is aan jou.