Gasprijs op hoogste punt sinds 2022: wat je eerste energierekening doet

Woon je sinds kort op jezelf, dan is dit je eerste stookseizoen met een eigen energierekening. En dat begint niet gunstig. De Europese gasprijs steeg dinsdag 13 oktober naar ruim 86 euro per megawattuur, het hoogste niveau sinds 2022, meldde NU.nl. Voor het begin van de oorlog tussen Iran en de Verenigde Staten en Israël lag die prijs nog rond 31 euro. De aanvoer van gas uit Qatar ligt sinds eind februari grotendeels stil, en Europa en Azië concurreren om wat er nog wel te krijgen is.

Een prijs per megawattuur zegt je waarschijnlijk weinig. Je energieleverancier rekent in kubieke meters, en je betaalt elke maand een vast termijnbedrag. Hieronder vertaal ik het nieuws naar die twee dingen.

Van megawattuur naar jouw kubieke meter

Een kubieke meter aardgas levert ongeveer 9,77 kilowattuur aan energie. Een megawattuur is 1000 kilowattuur. Met die twee getallen kun je de beursprijs omrekenen.

• Bij 86 euro per megawattuur kost de energie in een kubieke meter gas op de groothandelsmarkt ongeveer 84 cent.
• Bij 31 euro per megawattuur, de prijs van voor de oorlog, was dat ongeveer 30 cent.
• Het verschil is dus ruim 50 cent per kubieke meter, en daar komt bij jou nog 21 procent btw overheen.

Dat is niet de prijs die op je rekening staat. Bovenop de inkoopprijs betaal je energiebelasting, netbeheerkosten en de marge van je leverancier. Die bedragen bewegen niet mee met de beurs. Een stijging op de groothandelsmarkt maakt je totale gasprijs dus relatief minder duur dan de krantenkop doet vermoeden, maar in euro’s per kuub komt het grootste deel van zo’n stijging wel bij je terecht als je leverancier het doorberekent.

Een rekenvoorbeeld. Stel dat je in je appartement 700 kubieke meter gas per jaar verbruikt. Werkt een stijging van 50 cent per kuub plus btw volledig door, dan betaal je ruim 400 euro per jaar meer, ofwel zo’n 35 euro per maand. Je eigen verbruik vind je op je jaarafrekening of in de app van je leverancier. Vul dat getal in en je weet waar je ongeveer staat.

Wat het met je termijnbedrag doet

Hoe snel het nieuws op je rekening landt, hangt af van je contract.

Variabel contract. De leverancier past de tarieven periodiek aan, vaak per maand of per kwartaal, en moet dat vooraf aankondigen. Je termijnbedrag gaat niet automatisch mee omhoog. Het risico is dus dat je de hele winter te weinig betaalt en het verschil bij de jaarafrekening in één keer krijgt.

Vast contract. Je tarief staat vast voor de looptijd, bijvoorbeeld een of drie jaar. De beursprijs van deze week verandert daar niets aan. Wel zie je de stijging terug in de tarieven die leveranciers nu voor nieuwe vaste contracten vragen.

Dynamisch contract. Je betaalt de beursprijs van het moment plus een opslag. Daar komt een stijging als deze direct binnen.

Mijn advies voor iedereen met een variabel of dynamisch contract is om je termijnbedrag zelf te verhogen. Dat kan meestal in de app of via je account bij de leverancier. Je betaalt dan niet meer, je betaalt alleen eerder. Een jaarafrekening van een paar honderd euro is in je eerste jaar op jezelf precies het soort tegenvaller dat je huishoudboekje onderuit haalt. Hoe je zo’n buffer inbouwt, staat in de uitleg over een huishoudboekje bijhouden.

Loont het om nu vast vast te leggen?

Dat is de vraag die iedereen stelt, en niemand kan hem met zekerheid beantwoorden. Wat wel bekend is, is hoe de markt zelf ernaar kijkt. Gas wordt ingekocht voor levering in de toekomst, en volgens NU.nl schommelen de prijzen voor komende winter rond het huidige niveau, terwijl de verwachte prijzen richting het voorjaar weer flink dalen. Wat er werkelijk gebeurt, hangt vooral af van het weer. Een zachte winter drukt de prijs, een strenge winter jaagt hem op.

Een vast contract dat je nu afsluit, is gebaseerd op die verwachtingen. Je legt dus een prijs vast waarin de dure winter al is meegerekend. Dat geeft rust, en voor een starter met een krap budget is rust iets waard. Tegelijk betaal je waarschijnlijk meer dan nodig als de prijs in het voorjaar inderdaad zakt. Ik zou het zo bekijken. Kun je een tegenvaller van een paar honderd euro niet opvangen, kies dan voor zekerheid. Heb je wat buffer, dan is een variabel contract met een verhoogd termijnbedrag te verdedigen. Voor stroom speelt een vergelijkbare afweging, die staat in het stuk over een dynamisch of vast contract.

Wat je hoe dan ook zelf in de hand hebt, is je verbruik. Een graad lager op de thermostaat, de verwarming laag in kamers die je niet gebruikt en korter douchen schelen meer dan je denkt. Dat zijn geen grote offers, en bij deze prijzen tikt elke bespaarde kuub harder aan dan vorig jaar.