Waterfilter tegen pfas in je kraanwater? Zo herken je de valse beloftes

Net je eigen huis of kamer, en dan zie je op Instagram een advertentie voor een waterfilter dat pfas, lood en chloor uit je kraanwater haalt. Het klinkt verstandig, zeker na alle berichten over pfas in het drinkwater. De Consumentenbond waarschuwde op 22 oktober juist voor die advertenties. Volgens de bond spelen verkopers in op angst, met beloftes die voor Nederlands kraanwater niet kloppen.

Wat de Consumentenbond vond

De bond telde honderden advertenties op Facebook, Instagram en Google, die samen ruim 5 miljoen keer zijn bekeken, meldt NU.nl. Ook zelfbenoemde gezondheidsinfluencers raden zulke filters aan. De teksten beloven kraanwater zonder pfas, kwik, lood en chloor.

Die belofte gaat volgens de Consumentenbond op meerdere punten mis. Chloor wordt in Nederland niet eens aan drinkwater toegevoegd. Kwik en lood komen nauwelijks voor in ons kraanwater. En wat de filters zeggen te doen, doen de Nederlandse waterbedrijven al voordat het water uit je kraan komt. Een woordvoerder noemt het filter hier een overbodig product, en benadrukt dat de waarschuwing over Nederland gaat. In landen waar de zuivering anders geregeld is, kan het anders liggen.

Pfas, en waarom een filterkan het niet oplost

De zorg over pfas is niet uit de lucht gegrepen. In een groot deel van Noord- en Zuid-Holland zit meer pfas in het drinkwater dan het RIVM adviseert. Tegelijk zegt het RIVM dat het kraanwater ook daar veilig is om te drinken. Een filterkan verandert volgens de bond niets aan dat gehalte.

Erger nog, experts die de Consumentenbond sprak waarschuwen dat zo’n kan na een tijd eerder opgenomen pfas weer kan afgeven. Dan zit er meer pfas in het water dan voordat je het filterde. Wie het filter niet op tijd vervangt, kweekt er bovendien bacteriën in. Ik vind dat het sterkste argument. Je betaalt voor iets wat het probleem niet oplost, en als je het niet bijhoudt maakt het je water slechter.

Let ook op labels als Beste Koop of beste waterfilterkan van het jaar in zo’n advertentie. De Consumentenbond heeft geen waterfilters getest, dus aanbieders mogen die labels niet gebruiken. Zie je ze toch, dan weet je genoeg over de rest van de advertentie.

Wil je weten hoe jouw kraanwater is?

Dat kun je gewoon opzoeken. Elk drinkwaterbedrijf publiceert de kwaliteit van het water in zijn gebied, vaak per postcode. Op de site van je waterbedrijf vind je wat er in jouw water zit en hoe hard het is. Kalk is in een eerste huis trouwens vaak een groter praktisch probleem dan pfas, voor je waterkoker en je douchekop. Daar helpt ontkalken meer dan een filter.

Al besteld en spijt?

Heb je zo’n filter online gekocht, dan heb je bedenktijd. Volgens ConsuWijzer van de ACM kun je een online aankoop binnen 14 dagen na levering zonder opgaaf van reden ontbinden. Alleen het pakket terugsturen is niet genoeg. Je moet de verkoper melden dat je de koop ontbindt, en het is voldoende als je dat binnen de termijn verstuurt. Heeft de verkoper je niet goed over die bedenktijd geïnformeerd, dan wordt de termijn met maximaal een jaar verlengd.

Zit er een abonnement op vervangende filters aan vast, zeg dat dan apart op en bewaar de bevestiging. De verkoper moet je na het ontbinden het aankoopbedrag terugbetalen, inclusief de standaard verzendkosten, binnen 14 dagen. ConsuWijzer heeft daar een voorbeeldbrief voor. Een filterkan die je al hebt gebruikt kan de verkoper wel minder vergoeden als je hem meer hebt gebruikt dan nodig was om hem te bekijken.