Op 2 november is bekend geworden dat zestien gemeenten in de Achterhoek, Liemers en Stedendriehoek een aansluitstop op het stroomnet krijgen, en de stop rond de stad Utrecht blijft gelden. Koop je daar een nieuwbouwhuis, dan is het antwoord meestal geruststellend, maar niet automatisch. Het hangt vooral af van wanneer jouw project zijn aanvraag deed. Dat kun je gewoon vragen, voordat je tekent.
Wat er nu precies geldt
Gelderland. Het gaat om Aalten, Bronckhorst, Doesburg, Doetinchem, Duiven, Lochem, Montferland, Oost Gelre, Oude IJsselstreek, Westervoort, Winterswijk, Zevenaar en Zutphen, plus delen van Berkelland, Brummen en Voorst, meldt Omroep Gelderland. De stop gaat op 1 januari in, geldt voor aanvragen die na 1 juli 2026 zijn binnengekomen en duurt in elk geval tot 1 juli 2027. Woningbouwprojecten die vóór 1 juli 2026 zijn aangemeld, kunnen nog worden aangesloten als het lokale net dat toelaat. De provincie noemt het een bittere pil en vreest wel dat latere woningbouw stilvalt.
Utrecht. Rond de stad Utrecht zijn nieuwe aansluitingen sinds juli in principe niet mogelijk, alleen geplande woningbouw heeft de komende jaren nog plek. Volgens RTV Utrecht kunnen zo’n 80.000 nieuwbouwwoningen in de provincie op het net als de bouw vóór 1 april 2029 begint, en voor enkele duizenden andere woningen geldt dat niet. Rond Amersfoort is de situatie minder ernstig en geldt geen totale stop, al kan een onderstation in het noorden van de stad de 2000 extra woningen daar niet aan.
Elders is het ook niet vanzelfsprekend. Sinds 1 juli kan iedereen met een nieuwe of zwaardere aansluiting op een wachtlijst komen, ook een nieuwbouwwoning, schrijft Kassa. In 2025 wachtten kleinverbruikers gemiddeld 45 weken op een nieuwe aansluiting.
Wat je de verkoper vraagt voordat je tekent
Je bent bij nieuwbouw afhankelijk van wat de ontwikkelaar heeft geregeld, en die weet het antwoord. Stel deze vragen schriftelijk aan de makelaar of ontwikkelaar, zodat je het later terug kunt lezen.
- Is de aansluiting aangevraagd, en wanneer? In het Gelderse gebied is de grens 1 juli 2026. Vraag om de datum, niet om een geruststelling.
- Is er een bevestiging van de netbeheerder? Aanvragen lopen via mijnaansluiting.nl, dus de ontwikkelaar moet iets op papier hebben. In Utrecht vraag je of jouw project bij Stedin bekend is en wanneer de bouw start, gezien de grens van 1 april 2029.
- Wat staat er in het contract over vertraging? Vraag hoe de opleverdatum is geregeld als de aansluiting later komt en wat dat voor jouw rente en huidige huur betekent. Laat dat stuk lezen door een onafhankelijke adviseur of de notaris, want de afspraken verschillen per project.
- Welke aansluiting krijgt de woning? Een warmtepomp, inductie of laadpaal kan een zwaardere aansluiting vragen. In het Gelderse gebied krijgen huishoudens die dat later willen voorlopig geen extra capaciteit. Hoe zwaar je aansluiting nu al is, lees je in deze check voor je eerste huis.
- Is de woning netbewust ontworpen? Vanaf 1 januari 2028 wil het Rijk regels voor nieuwbouw die het verbruik tijdens de piekuren beperken. Vraag dus of er slimme sturing is voorzien en wat je daarvan merkt.
Waar je het zelf nakijkt
Op de capaciteitskaart van Netbeheer Nederland (data.partnersinenergie.nl) zie je per gebied hoe het ervoor staat. Rood betekent een tekort met wachtrij, oranje in onderzoek met wachtrij, geel beperkt beschikbaar en wit beschikbaar. Dat zegt iets over je omgeving, maar niets over jouw project, dat kan al aangevraagd zijn. Je regionale netbeheerder, in deze gebieden Liander of Stedin, gaat over de aansluiting zelf. Omroep Gelderland wijst er bovendien op dat er lokale verschillen zijn, dus op sommige plekken kan het nog wel.
De situatie wordt elk half jaar opnieuw bekeken. Voor Gelderland is een nieuwe beoordeling voorzien vóór 1 juli 2027, en voor de andere Gelderse gemeenten is een stop volgens de provincie niet uitgesloten als maatregelen onvoldoende helpen.
Wat er mis kan gaan als het niet klopt
Dat dit geen theoretisch risico is, liet een zaak uit Hillegom begin dit jaar zien. Een gezin vroeg in juli 2024 bij Liander een aansluiting aan voor een nieuw te bouwen huis. Eind 2025 bleek dat dat voorlopig niet kon, met september 2027 als planning, terwijl het huis er al stond. De netbeheerder wees er bij de rechter op dat hij sinds de nieuwe energiewet niet meer direct hoeft aan te sluiten als het net vol zit. Dit gezin vroeg de aansluiting zelf aan. Koop je van een ontwikkelaar, dan loopt dat anders, maar het laat zien hoe lang zo’n wachttijd kan duren.
Ook als je aansluiting wel rond is, blijf je met het volle net te maken houden. Stroom wordt in de spits straks duurder, zie wat de nieuwe nettarieven voor je eerste huis betekenen.
Bart
Bart schrijft voor beginner.nl over situaties die mensen in het leven voor het eerst tegenkomen — van een huis kopen tot een eerste baan, van studiefinanciering tot samenwonen. Geen vakjargon, geen verkoopprietjes, geen 'in deze blog leggen we uit'. Bart gelooft in eerlijke informatie zoals je die van een vriend zou willen krijgen die er net iets langer over heeft nagedacht dan jij. Hij is een vaste pen achter de praktische gidsen van beginner.nl en richt zich op de onderwerpen waar beginners écht mee zitten: kosten, valkuilen, en wat ze je niet vertellen tot je het te laat ontdekt.
Meer van Bart
