Je pinpas is weg, en in je bankapp zie je al een paar betalingen die je niet herkent. Allemaal contactloos, zonder pincode. Dat is schrikken, zeker als dit je eerste eigen rekening is. Het goede nieuws is dat de schade meestal beperkt blijft en dat je bank die in principe moet vergoeden. Radar legde het op 27 oktober 2026 voor aan de Consumentenbond. Hieronder lees je wat je direct doet, bij wie je je geld terughaalt en waar het alsnog mis kan gaan.
Dit doe je in het eerste kwartier
- Blokkeer je pas. Via de bankapp of via het alarmnummer van je bank. Volgens de Consumentenbond ben je vanaf dat moment niet meer aansprakelijk. Twijfel je of hij gestolen is of ergens onder de bank ligt, blokkeer hem toch. Een nieuwe pas is vervelend, maar veel minder dan een lege rekening.
- Controleer je afschrijvingen. Maak een schermafbeelding van elke betaling die niet van jou is, met datum en bedrag. Vergeet de ov-transacties niet.
- Doe aangifte bij de politie. Banken vragen vaak om een kopie om het dossier af te handelen.
- Claim bij je bank. Geef aan welke betalingen je niet zelf hebt gedaan en vraag het geld terug.
- Weigert de bank? Dien een klacht in bij de bank zelf. Kom je er dan niet uit, dan kun je naar het Kifid, de klachteninstantie voor financiële diensten.
Heb je maar één rekening, dan zit je tot je nieuwe pas binnen is ook zonder betaalmiddel. Betalen met je telefoon loopt vaak via dezelfde pas, dus check bij je bank wat er na het blokkeren nog werkt. Dit is een van de redenen dat een tweede bankrekening handig is.
Hoeveel kan een dief eigenlijk afrekenen?
Minder dan je in de eerste paniek denkt. Banken hebben volgens Radar twee grenzen ingebouwd voor contactloos betalen zonder pincode.
| Grens | Wat het betekent |
|---|---|
| 50 euro per betaling | Daarboven vraagt de automaat altijd om je pincode |
| 100 euro bij elkaar | Meerdere kleine bedragen achter elkaar kunnen zonder code tot 100 euro, daarna vraagt de automaat om de code |
Dat geldt bij banken als Rabobank, ING, ABN AMRO en ASN Bank. Ook inchecken in het openbaar vervoer telt mee voor die 100 euro, zegt Joyce Donat van de Consumentenbond. Staan er dus flink hogere bedragen op je afschrift dan die grens, dan kan er iets anders aan de hand zijn, bijvoorbeeld dat de dader je pincode had of dat je via een truc bent opgelicht. Meld dat dan ook zo aan je bank.
Bij wie je je geld terughaalt
Niet bij je verzekering. Radar is daar duidelijk in, je gaat voor de gestolen bedragen naar je bank en niet naar je inboedel- of reisverzekering. Een inboedelverzekering kan wel nog iets zeggen over andere spullen die gestolen zijn, zoals je tas of telefoon, maar dat is een aparte melding met eigen voorwaarden.
De bank moet vergoeden, tenzij je zelf fraudeert of grof nalatig bent geweest. Dat laatste is waar de meeste discussie over gaat.
Wat is grof nalatig, en wat niet?
Banken hebben het in hun voorwaarden staan, maar dat betekent niet dat de kous daarmee af is. De bank moet kunnen bewijzen dat jij onvoorzichtig was. Dat lukt volgens Radar maar zelden, en het Kifid geeft consumenten in de praktijk vaak gelijk. Het verschil zit ongeveer hier.
- Waarschijnlijk geen grove nalatigheid: iemand pakt je pas of portemonnee van een terrastafel of haalt hem uit je jas. Donat vraagt zich hardop af of dat echt je eigen schuld is, en een bank die dit roept hoef je niet meteen te geloven.
- Wel grof nalatig: je pincode bewaard bij je pas, en beide worden gestolen. Volgens de Consumentenbond ziet een bank dat altijd zo. Een briefje met je code in je portemonnee is dus precies wat je niet moet doen.
Zegt je bank dat jij te slordig was, schrijf dan precies op wat er is gebeurd: waar je was, waar de pas zat, wanneer je het merkte en wanneer je hebt geblokkeerd. Dat verhaal heb je nodig in de interne klacht en daarna bij het Kifid. Vaag blijven helpt je niet, overdrijven ook niet.
Betalen met je telefoon
Bij Apple Pay of Google Pay moet een dief ook in je telefoon komen, want je betaalt met een code of gezichtsscan. Dat maakt het lastiger om mee te betalen. Over de vergoeding valt volgens de Consumentenbond geen algemene uitspraak te doen, dat verschilt per geval. Is je telefoon samen met je code gestolen of heb je de code gedeeld, dan wordt het ingewikkeld. Blokkeer in elk geval ook je betaalmogelijkheid op dat toestel, en bel daarvoor je bank.
Dit is iets anders dan phishing
Heb je je pas nog, maar is er toch geld weg nadat iemand je belde? Dan gaat het om oplichting, met andere regels en een ander verhaal. Lees dan hoe de truc met je pas tegen je telefoon werkt en wat je bank moet doen als je via je rekening bent opgelicht.
Tot slot iets wat je nu al kunt doen, ook als je pas gewoon in je portemonnee zit. Zet het alarmnummer van je bank in je telefoon, kijk waar blokkeren zit in je app en bewaar je pincode nergens op papier. Dan hoef je straks niet te zoeken op het moment dat je toch al in paniek bent.
Bart
Bart schrijft voor beginner.nl over situaties die mensen in het leven voor het eerst tegenkomen — van een huis kopen tot een eerste baan, van studiefinanciering tot samenwonen. Geen vakjargon, geen verkoopprietjes, geen 'in deze blog leggen we uit'. Bart gelooft in eerlijke informatie zoals je die van een vriend zou willen krijgen die er net iets langer over heeft nagedacht dan jij. Hij is een vaste pen achter de praktische gidsen van beginner.nl en richt zich op de onderwerpen waar beginners écht mee zitten: kosten, valkuilen, en wat ze je niet vertellen tot je het te laat ontdekt.
Meer van Bart
