Minder vacatures voor starters: zo val je toch op bij je eerste sollicitatie
Randstad ziet ruim 30 procent minder startersvacatures dan in 2022, en dat komt niet door AI. Zo val je toch op bij je eerste sollicitatie.
Er zijn minder vacatures voor starters dan een paar jaar geleden, maar dat betekent niet dat je eerste baan onbereikbaar is. Het betekent vooral dat een standaardbrief en een cv dat op dat van alle anderen lijkt minder snel werken. Wie zijn sollicitatie op een werkgever toespitst, snel reageert en zijn netwerk gebruikt, valt nog steeds op. Uitzendbureau Randstad kwam donderdag met cijfers die laten zien waarom dat nu belangrijker is dan in 2022.
Wat Randstad precies zegt
Volgens Randstad ligt het aantal vacatures voor starters ruim 30 procent onder het niveau van 2022, toen de krapte op de arbeidsmarkt op zijn hoogst was. De vraag naar starters en junioren daalt harder dan die naar mensen met meer ervaring. Dat meldt het ANP, onder meer te lezen bij ZeelandNet.
Het opvallende deel zit in de verklaring. Veel mensen wijzen naar AI, maar arbeidsmarktanalist Bart van Krimpen van Randstad noemt dat “veel te kort door de bocht”. Volgens hem is het vooral de economie. Als de arbeidsmarkt afkoelt, merken jongeren dat als eerste, en als het weer aantrekt ook. Wel daalt de vraag naar junioren meer dan gemiddeld in IT en in administratieve functies, en dat is precies waar AI de meeste tijdwinst oplevert. Daarnaast is de werkloosheid onder jongeren opgelopen.
Ik vind dat eerlijk gezegd een geruststellender verhaal dan het alternatief. Een economische dip gaat voorbij, een technologie die jouw instapfunctie overbodig maakt niet. Het betekent wel dat je nu wat meer moeite moet doen dan je oudere broer of zus in 2022 hoefde te doen.
Kijk breder dan de functie die je in je hoofd had
Als de daling het hardst is in IT en administratief werk, dan is daar ook de concurrentie per vacature het grootst. Zoek je in die hoek, kijk dan ook naar functies die ernaast liggen. Een administratieve starter kan ook terecht in klantcontact, planning of inkoop. Een IT-starter vindt soms makkelijker werk bij een bedrijf dat geen IT-bedrijf is maar wel iemand nodig heeft die de systemen snapt.
Kijk ook naar de manier van binnenkomen. Een traineeship, een tijdelijke klus via een uitzendbureau of een baan waarin je naast werk nog leert kan een opstap zijn naar de functie die je eigenlijk wilt. Wat je bij een eerste contract moet controleren, staat in de belangrijke zaken in je eerste arbeidscontract.
Zo val je op met je sollicitatie
Werkgevers krijgen op een startersvacature al snel veel brieven die allemaal hetzelfde zeggen. Met deze punten maak je het verschil.
- Begin je brief met waarom dit bedrijf. Niet met je naam en de vacature die je zag, maar met iets wat je over dit bedrijf weet en waarom je daar wilt werken. Een brief die je zonder aanpassingen naar een ander bedrijf zou kunnen sturen, valt niet op.
- Laat zien wat je gedaan hebt, niet alleen wat je bent. “Ik ben zelfstandig” zegt weinig. “Ik heb in mijn bijbaan het rooster voor twaalf collega’s gemaakt” zegt veel meer. Bijbanen, stages, vrijwilligerswerk en een project van je studie tellen allemaal.
- Pas je cv per vacature aan. Zet bovenaan wat voor deze functie het belangrijkst is. Twee pagina’s is meer dan genoeg.
- Reageer snel. Werkgevers beginnen soms al met gesprekken voordat de vacature sluit, en dan ben je met een brief op de laatste dag te laat.
- Gebruik je netwerk. Vraag oud-studiegenoten, docenten en je stagebegeleider of ze iemand kennen. Een naam die al bekend is bij een werkgever, gaat sneller door de eerste selectie.
- Bel of stuur een bericht als je niets hoort. Een korte vraag na een week of twee laat interesse zien en levert soms nog een gesprek op.
Kom je op gesprek, bereid je dan voor op de vragen die bijna altijd terugkomen. Een lijst staat in 25 vragen die je kunt verwachten in een sollicitatiegesprek. En stel zelf ook vragen, want dat is het moment waarop je laat zien dat je echt nagedacht hebt. Inspiratie vind je in welke vragen je aan een werkgever kunt stellen.
Laat je niet uit het veld slaan
Randstad maakt zich ook zorgen over een andere groep. Het aandeel jongeren dat niet meer studeert en ook niet werkt, groeit weer, en onder jongeren stijgt ook het aantal mensen dat door ziekte uitvalt. Topman Jeroen Tiel spreekt van een enorme maatschappelijke verantwoordelijkheid om jonge mensen aan het werk te helpen en te houden.
Voor jou als sollicitant is de les vooral dat een reeks afwijzingen in deze markt meer zegt over de markt dan over jou. Blijf reageren, vraag na een afwijzing om feedback en praat erover met mensen om je heen. Blijf je vastlopen, dan kun je bij het UWV of een loopbaanadviseur van je opleiding terecht.
En heb je die eerste baan binnen, onderhandel dan toch over je salaris. Juist in een krappere markt denken starters dat ze blij moeten zijn met wat er ligt, terwijl er meestal meer ruimte is dan je denkt. Hoe je dat aanpakt zonder ervaring, staat in zo onderhandel je je startsalaris.
