Verhoogde schenking voor je studie: hoe je ouders die vrijstelling gebruiken

Ga je een dure opleiding doen, of heb je al een flinke studieschuld, en willen je ouders bijspringen? Dan kunnen ze dat in één keer belastingvrij doen met een verhoogde schenking. Er bestaan twee varianten, en welke het beste past hangt af van wat je met het geld wilt. Het is ook een keuze die je maar één keer kunt maken, dus het loont om het goed uit te zoeken voordat het geld wordt overgemaakt.

De gewone vrijstelling en de verhoogde

Ouders mogen hun kind elk jaar een bedrag belastingvrij schenken. In 2026 is dat 6.908 euro. Daarnaast is er een eenmalige verhoogde vrijstelling voor kinderen van 18 tot en met 40 jaar. Die komt in plaats van de jaarlijkse vrijstelling in het jaar dat je hem gebruikt, dus in dat jaar kunnen je ouders niet nog eens 6.908 euro extra geven.

De verhoogde vrijstelling kent twee smaken die voor studenten interessant zijn.

• Vrij te besteden. In 2026 is dat 33.129 euro. De wet stelt geen eisen aan waar je het aan uitgeeft, dus je mag het ook gebruiken om een studieschuld af te lossen.
• Voor een dure studie. In 2026 is dat 69.009 euro. Daar horen wel strenge voorwaarden bij.

Je kunt maar één van de twee gebruiken. Heb je eerder al een verhoogde schenking van je ouders gekregen, bijvoorbeeld voor een huis, dan is de deur voor de andere varianten dicht.

Wanneer telt je studie als duur?

De hoge variant is bedoeld voor opleidingen die echt veel geld kosten. Volgens de Belastingdienst moet de studie minstens 20.000 euro per jaar kosten, en dan gaat het om de opleiding zelf, niet om je huur en boodschappen. Een gewone bachelor in Nederland met het wettelijke collegegeld komt daar dus bij lange na niet aan. Denk eerder aan een master in het buitenland, een particuliere vliegopleiding of een internationale business school.

Verder gelden deze voorwaarden.

• De schenking wordt vastgelegd in een notariële akte. Daarin staat om welke studie het gaat, wat die naar verwachting per jaar kost, en dat de vrijstelling vervalt als het geld niet binnen de gestelde termijn aan de opleiding is besteed. Voor een schenking in 2026 is dat vóór 2029.
• Jij en je ouders moeten aannemelijk kunnen maken dat het geld echt is betaald en echt aan de studie is uitgegeven. Een schenking op papier telt niet.
• Je mag de hoge variant niet gebruiken om een bestaande studieschuld af te lossen die je al vóór de schenking had.

Dat laatste punt wordt vaak gemist, en het is precies waar de twee varianten uit elkaar lopen.

Studieschuld aflossen? Dan de vrije variant

Wil je ouders je bestaande DUO-schuld helpen wegwerken, dan is de vrij te besteden variant van 33.129 euro de juiste route. De Consumentenbond legt in een stappenplan uit dat ouders daar toch eisen aan kunnen stellen, bijvoorbeeld dat het geld naar de aflossing gaat. Dat doe je met een ontbindende voorwaarde in een schriftelijke overeenkomst. Gaat het geld ergens anders heen, dan vervalt de schenking.

Of aflossen slim is, hangt af van je rente. Sinds de rente op studieschulden is gestegen, is vervroegd aflossen voor veel mensen aantrekkelijker geworden. In ons stuk over wat een grote studieschuld per maand kost zie je hoe snel dat oploopt. Toch zou ik er niet blind in duiken. Een studieschuld heeft gunstige terugbetaalregels, zoals een draagkrachtregeling, en geld dat in je studieschuld verdwijnt, krijg je niet terug als je het later nodig hebt voor een huis.

Een rekenvoorbeeld

Stel, je gaat in 2026 een tweejarige master doen aan een Britse universiteit waar het collegegeld ruim boven de 20.000 euro per jaar ligt. Je ouders willen 60.000 euro geven. Met de gewone jaarlijkse vrijstelling zou alles boven de 6.908 euro belast zijn. Met de vrij besteedbare verhoogde variant blijft 33.129 euro onbelast. Met de variant voor een dure studie blijft het hele bedrag onder de grens van 69.009 euro en betaal je geen schenkbelasting, mits het geld vóór 2029 aan de opleiding is besteed en alles in een notariële akte staat.

Heb je in plaats daarvan een studieschuld van 25.000 euro uit een gewone Nederlandse studie, dan past alleen de vrije variant. Je ouders kunnen je 25.000 euro geven met een overeenkomst waarin staat dat het naar DUO gaat.

Zo pak je het aan

1. Kies eerst de variant. Dure studie van minstens 20.000 euro per jaar, of vrij te besteden?
2. Leg het vast. Bij een dure studie bij de notaris, bij de vrije variant met een schriftelijke overeenkomst als je ouders voorwaarden willen stellen.
3. Laat het geld echt overmaken en bewaar de bankafschriften en de facturen van de opleiding.
4. Doe aangifte schenkbelasting. Wil je een verhoogde vrijstelling gebruiken, dan moet je die in de aangifte claimen, ook als je uiteindelijk niets betaalt. Dat gaat via Mijn Belastingdienst.

Mijn advies is om dit samen met je ouders aan de keukentafel uit te tekenen, met de bedragen erbij. Het is een eenmalige kans, en wie hem nu voor een studie gebruikt, kan hem later niet meer inzetten voor hulp bij een eerste huis. Die afweging maak je liever bewust dan per ongeluk.