Een hogere rente op je studieschuld voel je het eerst in je maandbedrag aan DUO. Wat minder mensen weten, is dat dezelfde stijging ook doorwerkt in het bedrag dat een bank je wil lenen voor een huis. Vergelijker Independer rekende het deze week voor, en het gaat al snel om zo’n tienduizend euro minder hypotheek. In dit stuk lees je hoe die som in elkaar zit, voor wie hij geldt en wat je kunt doen voordat je een bod uitbrengt.
Wat er per 1 januari verandert
Ruim 250.000 oud-studenten gaan volgend jaar flink meer rente betalen over hun studieschuld, schrijft Independer op 9 november 2026 in een bericht dat eerst in De Telegraaf stond. De rente op een studieschuld staat steeds vijf jaar vast. Wie vijf jaar geleden nog 0 procent kreeg en van wie die periode nu afloopt, gaat in januari 2027 naar 3,28 procent bij terugbetalen in vijftien jaar, of naar 2,7 procent bij terugbetalen in 35 jaar.
Een bank kijkt bij je hypotheekaanvraag naar wat je elke maand al kwijt bent aan andere leningen. Stijgt je maandbedrag bij DUO, dan blijft er in die berekening minder over voor je hypotheek. Volgens hypotheekexpert Marga Lankreijer-Kos van Independer kan een eerdere berekening daardoor “een te rooskleurig beeld geven”.
Het rekenvoorbeeld voor een starter
Independer rekent met een alleenstaande die 45.000 euro bruto per jaar verdient en een studieschuld van 40.000 euro heeft. De bedragen zijn afgerond en gelden voor dit ene voorbeeld.
| Situatie | Maandbedrag DUO nu | Maandbedrag vanaf 2027 | Maximale hypotheek vanaf 2027 | Verschil |
|---|---|---|---|---|
| Terugbetalen in 15 jaar (rente van 0 naar 3,28%) | ongeveer 220 euro | ongeveer 260 euro | 140.000 euro | ongeveer 10.000 euro minder |
| Terugbetalen in 35 jaar (rente naar 2,7%) | ongeveer 95 euro | ongeveer 140 euro | 171.000 euro | ongeveer 11.000 euro minder |
| Zonder studieschuld | geen | geen | ongeveer 205.000 euro | geen |
Leg je de regels naast elkaar, dan zie je een vuistregel. In beide gevallen gaat het maandbedrag met 40 tot 45 euro omhoog en zakt de leenruimte met 10.000 tot 11.000 euro. Elke euro die je per maand meer aan DUO betaalt, kost in dit voorbeeld dus ongeveer 250 euro aan hypotheek. Dat is geen wet, want je inkomen en de hypotheekrente tellen ook mee, maar het geeft een idee van de orde van grootte.
Het voorbeeld laat nog iets zien. De schuld van 40.000 euro zelf kost deze starter veel meer leenruimte dan de rentestijging. Bij vijftien jaar terugbetalen scheelt hij straks ongeveer 65.000 euro ten opzichte van iemand zonder studieschuld, bij 35 jaar ongeveer 34.000 euro. De renteverhoging komt daar bovenop. Hoe dat systeem in elkaar zit, staat in ons stuk over wat je studieschuld later met je hypotheek doet.
Geldt dit ook voor jou?
Niet iedereen met een studieschuld krijgt hier in januari mee te maken. De nieuwe rente geldt alleen als je rentevaste periode op 31 december 2026 afloopt, of als je in 2026 voor het laatst studiefinanciering krijgt. Zit je midden in een periode van vijf jaar, dan verandert je maandbedrag nu niet en je leenruimte ook niet. In Mijn DUO zie je je percentage en de einddatum. Hoe je dat opzoekt, lees je in wanneer de hogere rente voor jou ingaat.
Hoor je wel bij die groep en heb je al een berekening van een adviseur of een rekentool liggen, kijk dan met welk maandbedrag daarin is gerekend. Staat er nog het bedrag van 2026, dan klopt de uitkomst na de jaarwisseling niet meer.
Wat je kunt doen voordat je gaat bieden
Laat je maximale hypotheek opnieuw berekenen. Doe dat met het maandbedrag dat vanaf januari geldt. Met de Rekenhulp Terugbetalen van DUO maak je zelf een schatting. Bied je dit najaar op een huis en teken je pas in 2027 bij de bank, vraag je adviseur dan nu al met welk bedrag hij rekent.
Reken niet op een betaalpauze. Tijdelijk minder of niets terugbetalen aan DUO levert geen hogere hypotheek op. Volgens Independer kijkt de hypotheekverstrekker bij een pauze, of bij een lager bedrag vanwege je inkomen, naar wat je zonder die verlaging zou moeten betalen.
Overweeg extra aflossen, maar reken het eerst door. Een lagere schuld betekent een lager maandbedrag en dus meer leenruimte. Lankreijer-Kos raadt aan om vooraf te laten uitrekenen hoeveel extra hypotheek een aflossing oplevert, omdat je je spaargeld ook nodig hebt voor de aankoop zelf, een verbouwing en onverwachte uitgaven. Met de vuistregel van hierboven kun je alvast schatten. Zakt je maandbedrag door een aflossing met 20 euro, dan win je in dit voorbeeld grofweg 5.000 euro leenruimte. Dat is vaak minder dan het bedrag dat je ervoor uit je spaarpot haalt. Denk daarbij ook aan de kosten koper, die je niet mee kunt lenen. Of aflossen los van je hypotheek loont, staat in ons rekenvoorbeeld over extra aflossen of sparen.
Zorg dat je bewijsstuk klopt. Hypotheekverstrekkers willen meestal een bewijs van je studieschuld zien. Volgens DUO gebruik je daarvoor het bericht in Mijn DUO waarin je verplichte maandbedrag staat, met je actuele schuld, de resterende looptijd en het rentepercentage. Verandert je maandbedrag na een extra aflossing, dan krijg je vanzelf een nieuw bericht. Heb je een recenter overzicht nodig, dan vraag je dat aan via het contactformulier en staat het binnen vijf werkdagen in Mijn DUO. Sinds 2024 kijken geldverstrekkers naar je werkelijke, actuele schuld en niet meer naar het bedrag dat je ooit leende, dus een aflossing telt ook echt mee.
Komt er nog een plafond op de rente?
Daar zou ik niet op wachten. Het plan om de rente op studieleningen vanaf 2029 vast te zetten op 2,5 procent is van tafel, omdat het kabinet het te duur vindt. Wat dat voor je maandbedrag betekent, lees je in ons stuk over het renteplafond dat er niet komt. Voor je huizenjacht is de conclusie simpel. Reken met de rente die DUO je voor 2027 heeft doorgegeven, en bied op basis van die uitkomst.
Bart
Bart schrijft voor beginner.nl over situaties die mensen in het leven voor het eerst tegenkomen — van een huis kopen tot een eerste baan, van studiefinanciering tot samenwonen. Geen vakjargon, geen verkoopprietjes, geen 'in deze blog leggen we uit'. Bart gelooft in eerlijke informatie zoals je die van een vriend zou willen krijgen die er net iets langer over heeft nagedacht dan jij. Hij is een vaste pen achter de praktische gidsen van beginner.nl en richt zich op de onderwerpen waar beginners écht mee zitten: kosten, valkuilen, en wat ze je niet vertellen tot je het te laat ontdekt.
Meer van Bart
